272 Views

श्रीमद्भगवत गीताका ५ अनमोल वचन

श्रीमद्भगवत गीतामा भगवान श्री कृष्णले दिएको उपदेशमा जीवनका हरेक गतीविध तथा हरेक अवस्थाको पूरा सार लुकेको छ । यी वचनमा जीवनका हरेक अनुभवका बारेमा विस्तारमा वर्णन गरिएको छ । व्यक्तिको जन्मदेखि मृत्युसम्म तथा त्यसपछिको चक्रका बारेमा श्रीमद्भगवत गीतमा विस्तारमा वर्णन गरिएको छ । गीतामा बताइएका यस्तै पाँच विषय हामी यहाँ उल्लेख गर्दै छौं जो तपाईको जीवनको हरेक मोडमा काम आउँनेछ । ...

243 Views

भगवान बुद्धका केहि दिब्य उपदेशहरु

भगवान बुद्धले जीवनलाई दु:ख र कष्टबाट मुक्त गर्न कसरी सम्भव छ भनेर खोज गर्नुभयो र अन्ततः दु:ख , दु;खका कारण पत्ता लगाई यसबाट पार पाउने उपाय बताउनु भएको छ l उहाको दिब्य उपदेशमा हामी यी कुरहारु प्राप्त गर्न सक्दछौ l आउनुहोस् बुद्धका केहि महत्वपूर्ण उपदेशहरु जानौ र यसको अनुशरण गरी दु;खबाट छुटकारा पाउ l ...

469 Views

ईश्वर र अस्तित्व

ईश्वर अर्थात् भगवान अर्थात् परमेश्वर जसलाई शब्दले ब्याख्या गर्न, हाम्रो चेतनाले अभिव्यक्त गर्न असम्भव छ l ईश्वरको बारेमा जे जति विचार , धारणा र अनुभूति सुर्यलाई उज्यालो प्रकाशले जान्नु सरह हो l ईश्वरको बास्तबिकता र अस्तित्वको ज्ञान असिमित छ जसलाई मानव चेतनाले समेट्न सक्दैन l तर ईश्वरको गुण , स्वभाव र अस्तित्वलाई केहिहद सम्म मानबिय चेतनाको आधारमा महसुस गर्न सकिन्छ l तर त्यो नै वास्तविक ईश्वर हुन् त ? त्यो सत्य ईश्वरको खोज चाही रहस्यको बिषय हो ? यसर्थ, समग्र ब्रम्हाण्डको जुन बिषय रहस्यमय छ तर यसमा उसको अस्तित्व लुकेको छ भन्ने मान्यता र त्यो परचेताना र परमशक्ति , आदिशक्तिको मानबिय नाम नै ईश्वर अर्थात् भगवान हो भन्न सकिन्छ l ...

423 Views

मोक्ष !

सनातन धर्म शास्त्रहरुले जीवनको चार उद्धेश्य धर्म, अर्थ, काम र मोक्ष हो भनेका छन् । यसमा पनि मोक्षलाई परम अभीष्ट अथवा 'परम पुरूषार्थ' भनिएको छ । धर्म, अर्थ, र कामले जीवनलाई सुख र आनन्दित बनाउन तर्फ डोर्याउछ भने मोक्ष जीवन मृत्युको चक्रबाट सदासदाका लागि छुटकारा पाउन तर्फ संकेत गर्दछ । सबै प्रकारको सांसारिक सुख दु:ख र मोह आदिबाट छुटकारा पाई जीवनलाई अनन्त बनाउने मोक्ष कस्तो अवस्था हो र यो कसरी प्राप्त गर्न सकिन्छ ? ...

423 Views

धर्मलाई कसरी बुझ्ने ? वास्तविक धर्मका तथ्य !

धर्म नमान्ने र धर्म प्रति चासो नराख्ने मानिस सायद भेट्न कठिन होला l कोहि न कोहि कुनै न कुनै धर्म संग प्रत्यक्ष वा अप्रत्यक्ष रुपमा प्राय जुडेकै हुन्छ र यसलाई अङ्गीकार गरेकै हुन्छ l यसमा पनि सबैले आ-आफ्नो धर्मलाई उत्कृष्ट भन्दै साबित गर्ने प्रयास गर्दछन नै l जनावर र चराचुरुङ्गीमा जस्तो संसारमा मानिसको छुट्टा छुट्टै प्रजाती भने छैन l एउट्टै प्रजातिको मानिसहरु बिचमा नै किन यसरी धर्म र यसको मूल्यमान्यताहरु भने फरक-फरक भएको होला ? जानुपर्ने कुरा.... ...

376 Views

शिव ति भगवान जस्को आकार छैन्, जस्लाई आदि र अन्तले विभाजन गर्न सक्दैन

हाम्रो वैदिक सनातन संस्कारमा बर्षको ३६५ दिनमा हरेक दिननै कुनै न कुनै चाडपर्व पर्न जान्थ्यो होला शायद । जीवनका हरेक पलहरु आनन्द अनि स्वतन्त्र रुपले जिउन सिकाउनकालागि भएका पूर्वी दर्शनका यस्ता कुराहरुले त होला पश्चिमाहरु पनि पूर्वतर्फ फर्कन थालेका छन् । हाम्रा चाडपर्वहरु जीवन जिउनका विभिन्न कारणहरु अनि उदेश्यहरुप्रति समर्पित छन्, हरेक चाडले केही न केही सिकाएर अनि झकझकाएरै जान्छन् । कति चाडपर्वहरु एतिहासिक घटनाको सम्झनाकालागि, कतिपय विभिन्न सामाजिक कार्यहरु अनि कृषिकार्यहरु जस्तै धान रोप्ने, अन्न भित्र्याउने अनि विजहरु छर्ने ...

955 Views

सरस्वती पूजा अर्थात् श्रीपञ्चमी बिध्या र सङ्गीतकी प्रतिरूप सरस्वति माताको पुजा

सरस्वती मया दृष्टा वीणापुस्तक धारिणी । हंसवाहन संयुक्ता विधादानं करोतु मे ॥ ज्ञान बिना आखा भएर पनि संसार अन्धकार छ l ज्ञान बिनाको मानिस पशु सरह हो l ज्ञानले नै मानिसलाई सर्वोत्कृष्ट प्राणी बनाएको हो l ज्ञानले नै मानिसलाई बिबेक , दया , करुणा , भक्ति , श्रद्धा, चेतना र शिप प्रदान गर्दछ l ज्ञानले नै आफुलाई र सारा ब्राम्हणलाई बुझ्न सक्षम बनाएको हो l आज हामी जुन किसिमको भौतिक , अध्यात्मिक ज्ञान शिप र अविस्कारको उपभोग र चेतना प्राप्त गरेका छौ ति सब ज्ञानकै कारणले हो l तसर्थ ज्ञान मानिसको लागि कति महत्व र अपरिहार्य छ भन्ने कुरा बुझ्न सकिन्छ l ...

442 Views

महर्षि वेदव्यासबारे पढाइ शुरु

चार वेद अठार पुराणका रचयिता महर्षि वेदव्यासको बारेमा विद्यार्थीलाई जानकारी दिने उद्देश्यले तनहुँको व्यास नगरपालिकाभित्र ‘महर्षि वेदव्यास’ सम्बन्धी पढाइ शुरु भएको छ । ...

503 Views

पुत्रदा एकादशी,यसको व्रतविधि एवं महिमा

हिन्दू पञ्चाङ्गको एघारौं तिथिलाई एकादशी भनिन्छ। यो तिथि महिनामा दुई पटक आउँछ। पूर्णिमापछि र औंसी पछि। पूर्णिमापछि आउने एकादशीलाई कृष्ण पक्षको एकादशी र अमावस्यापछि आउने एकादशीलाई शुक्ल पक्षको एकादशी भनिन्छ। यी दुबै प्रकारका एकादशीहरूको हिन्दू सनातन परंपरामा निकै महत्व रहेको पाइन्छ। पौष शुक्ल एकादशीलाई ‘पुत्रदा’ एकादशी भनिन्छl पौष महिनाको शुक्लपक्षको एकादशी तिथिलाई पुत्रदा एकादशी भनिन्छ। महाभारतकालमा धर्मराज युधिष्ठिरको जिज्ञासा शान्त गर्ने क्रममा ...

439 Views

मकर संक्रान्तिको धार्मिक,सांस्कृतिक एवं वैज्ञानिक महत्व

‘रसो वै स:’ पूर्वीय मनीषाले जीवनलाई यसै रूपमा परिभाषित गरेका छन्l रस अर्थात् आनन्द-उल्लास-उमंगl यी अवसर जीवनमा बार-बार आऊन्,अनवरतरूपले आऊन् र सदा-सदाका लागी बनी रहून्,यसैलाई ध्यानमा राखी देवसंस्कृतिमा पर्वहरुको सृजन गरियोl निर्मल आनंदको पर्याय यी सबै पर्वले लोक-जीवनलाई देव-जीवनतर्फ उन्मुख गराउंदछन्l तर यसमा पनि माघे-संक्रान्ति अर्थात् मकर-संक्रान्तिको साथ यी अनुभूतिहरु विशेष गहिराईका साथ जोडिएको छ ...