106 Views

तप र तपस्या

पस्या अर्थात् तपको मूल अर्थ प्रकाश अर्थात् सुर्य वा अग्निबाट प्रज्वलित हुनु हो l तथापी यसको स्वरूप समय सँगसँगै फेरिएर कुनै बिशेष उद्धेश्य प्राप्ति हेतु आत्मिक र शारीरिक अनुशासनका लागि गरिने देहिक कष्टकर उपासनाका रुपमा बिकसित भएको छ l ...

59 Views

चिन्तन र तर्क

मानव स्वभावले नै चिन्तनशील प्राणी हो l उसले आफ्नो प्रयोजन पुरा गर्न मानसिक चिन्तन , तर्क , कल्पना तथा समस्या समाधानको लागि उपयोग गर्दछ l चिन्तन शक्तिकै कारण मानव अन्य प्राणीहरु भन्दा श्रेष्ठ बनेको हो l ...

134 Views

सन्यास र सन्यासी

हिन्दु धर्ममा मानव जीवनलाई चार भागमा बिभाजन गरिएको छ l मनुष्य जीवनको आयुलाई १०० बर्ष मानि प्रत्येक २५ प्रतिशतलाई एक कर्म अर्थात् आश्रममा बिभाजन गरिएको छ l ति हुन् ब्रम्हाचार्य आश्रम , गृहस्थ आश्रम, वानप्रस्थ आश्रम र सन्यास आश्रम l ...

62 Views

अध्यात्म जीवनको रहस्य र खोज

न जायते म्रियते वा कदाचि- न्यायम भूत्व भविता वा न भुय:। अजो नित्य: शाश्वतोयं पुराणो -न हन्यते हन्यमाने शरीरे ॥२०॥ यो आत्मा न कुनै समयमा जन्मिएको थियो, न यो मर्छ नै । यसलाई फेरी उत्पन्न गर्न पनि सकिंदैन, यो त आजन्म छ, सनातन छ, पुरातन छ र शरीर मरेर पनि आत्माको नाश हुंदैन । परम अक्षर अर्थत कहिले पनि नष्ट नहुने तत्व ब्रम्हा हो । र, प्रत्येक बस्तुको आफ्नो मुलभूत स्वभाव अध्यात्म हो । ...

76 Views

छाउपडीः अन्ध विश्वासका नाममा मनाउने प्रचलन छोडिदिदा मात्रै वास्तविक संस्कृतिको जर्गेना हुन्छ

चैत ७,२०७६ काठमाडौं । देवराज इन्द्रले गरेको ब्रम्हं हत्याको पापबाट देवराज इन्द्रलाई मुक्त गर्न ब्रम्हाजी ले उक्त पापलाई चार भागमा बिभाजन गरे । त्यो ४ भाग मद्दे एक भाग स्त्रीको रजमा राखियो र स्त्रीको रजलाई पाप मानिन थाल्यो । त्यसबाट मुक्त हुन महिलाले सप्तऋषीको पुजा गर्ने र सुनका गरगहना लगाउने चलन चल्यो । हरेक पटक नुहाउदा सुनपानीले शुद्द हुन्छीन भनेर सुनका गहना लगाउने र सप्तऋषीको पुजा गरेमा पाप पखालीएर सौभाग्यवती हुन्छन भनेर खास गरिकन तीज पर्व महिलाले मात्र मनाउछन । एउटा ले गरेको पाप आर्काको रजमा राखी उसैले पाप पराल्नु पर्ने धर्मशास्त्रको व्याख्या सुन्दै भोकै बसी पानी समेत नखाई सबै महिलाले सप्तऋषीको सामुहिक पुजा गर्छन । हाम्रो धर्मशास्त्रको यस्तै बचन छ भनि यसैलाई शिरोधार्य गरी धर्मशास्त्रको व्याख्या सुनाउदै सदियौं देखि यस्ता धेरै चलन संस्कारहरु हाम्रो समाजमा चलि आएका छन । हाम्रो समाज ...

126 Views

भगवान शिव र महाशिवरात्रिको महत्व: मन्त्र मात्रै जपे पनि सर्वसिद्धि प्राप्ति हुने धार्मिक विश्वास

फागुन ९,२०७६ काठमाडौं । आज महाशिवरात्रि पर्व । पशुपतिनाथ लगायत देशभरका शिवालयमा भगवान शिवको पूजा आराधना गरी मनाइँदैछ । शिवको अर्थ हुन्छ– कल्याण । भगवान शिवले सबैलाई कल्याण गर्नुहुन्छ । त्यसमाथि हाम्रो सनातन धर्म संस्कृतिमा विभिन्न चाड पर्वहरू छन्, तीमध्ये रातको नामबाट नामकरण भएका रात्रि नामक चार प्रमुख पवित्र रात्रिहरु छन् । जस्तो कृष्ण भगवान जन्मिएको रात्रिलाई मोहरात्रि, नवरात्रको महाअष्टमीमा कालरात्रि, लक्ष्मीपूजाको दिनलाई सुखरात्रि र भगवान शिवको प्रिय दिन महाशिवरात्रि । ...

128 Views

आजको राशिफलः तपाईंको भाग्यफल कस्तो छ ?

ज्योतिषि डिपि भण्डारी वि.सं.२०७६ साल फाल्गुन ०३ गते । शनिबार । ईश्वी सन् २०२० फेब्रुवरी १५ तारिख । नेपाल संवत् ११४० । परिधावी संवत्सर । उत्तरायन । शिशिर ऋतु । श्रीशाके १९४१ । फाल्गुन कृष्णपक्ष । तिथि–स्वाती,३८ घडी १२ पला,बेलुकी १० बजेर ०१ मिनेट उप्रान्त अष्टमी । नक्षत्र–स्वाती,११ घडी ५५ पला,बिहान ११ बजेर ३० मिनेट उप्रान्त विशाखा । योग– वृद्धि,३१ घडी ३३ पला,बेलुकी ०७ बजेर २१ मिनेट उप्रान्त ध्रुव । करण–भद्रा,बिहान ११ बजेर ०० मिनेट उप्रान्त बव,बेलुकी १० बजेर ०१ मिनेट उप्रान्त बालव । आनन्दादिमा–सिद्धि योग । चन्द्रराशि–तुला । काठमाडौंमा सूर्योदय ०६ बजेर ४४ मिनेट,सूर्यास्त बेलुकी ०५ बजेर ५३ मिनेट । दिनमान २७ घडी ४३ पला । ...

94 Views

एक महिने स्वस्थानी व्रत समापन

माघ २६, २०७६ काठमाडौं । पौष शुक्लपूर्णिमादेखि स्वस्थानी व्रत बसेका श्रद्धालु भक्तजनले आइतबार माघ शुक्लपूर्णिमाका दिन उद्यापन ९साङ्गे० गरी व्रत पूर्ण गर्दैछन् । पौष शुक्ल पूर्णिमाको अघिल्लो दिन हात गोडाका नङ काटी निष्ठापूर्वक प्रत्येक दिन बिहान माघ स्नान गरी नित्य मध्याह्नकालमा श्रीमहादेवसहित स्वस्थानी देवीको पूजा गरेमा मनोकाङ्क्षा पूरा हुन्छ भन्ने धार्मिक विश्वास रहेको छ । स्कन्द पुराणको केदार खण्ड, माघ महात्म्यको कुमार र अगस्त्यबीचको संवाद भएको प्रसङ्गलाई स्वस्थानीका रुपमा माघ महिनामा घरघरमा वाचन गर्ने परम्परा नेपाली समाजमा छ, । यहाँ वर्णन गरिएका धेरै स्थान नेपालकै भएकाले पनि स्वस्थानी नाम दिइएको हो, यो व्रत गरेमा मनले चिताएको कुरा पूरा हुन्छ भन्ने मान्यता छ। ...

368 Views

एक महिना लामो स्वस्थानी व्रत कथा सुरु, यस्ता छन् स्वस्थानी व्रतका धार्मिक विश्वास

स २५,२०७६ काठमाडौं । पौष शुक्ल पूर्णिमादेखि माघ शुक्ल पूर्णिमासम्म विधिपूर्वक गरिने स्वस्थानी व्रत र कथा वाचन आजदेखि सुरु भएको छ । पौष शुक्ल पूर्णिमाको अघिल्लो दिन अर्थात् हिजोदेखि नै हात गोडाका नङ काटी, नुहाइधुवाइ गरी शुद्ध लुगा लगाएर आजदेखि यो व्रत सुरु गरिन्छ । बिहान स्नान गरी दिउँसो महादेवको पूजा गर्ने र बेलुकी स्वस्थानीको कथा सुन्ने र सुनाउने गरिन्छ । एक महिनासम्म यही विधिअनुरुप व्रत बसेर माघ शुक्ल पूर्णिमाका दिन एक सय आठ जनै, सुपारी, पान, फूल, रोटी, अक्षता र विभिन्न थरीका फलफूल, धूप, बत्ती, नैवेद्य, श्रीखण्ड, रक्तचन्दन, सिन्दुर, वस्त्र, भेटी चढाइ व्रतको कामना पूर्ण होस् भनि भगवतीलाई अर्घ्य दिइने प्रचलन छ । स्वस्थानीको व्रत बसि कथा भन्ने र सुनाउने गरे मनोकाङ्क्षा पूरा हुने धार्मिक विश्वास छ । स्वस्थानी व्रतको एक महिनाभिर काठमाण्डौको साँखुमा रहेको शाली नदीमा मेला लाग्ने गर्छ । यस व ...

149 Views

जनकपुरमा रामजानकी विवाह महोत्सवको रौनक,आज तिलकोत्सव

मंसिर १३,२०७६ काठमाडौं । विवाह पञ्चमीको अवसरमा जनकपुरमा आयोजित रामजानकी विवाह महोत्सवको चौथो दिन शुक्रबार तिलकोत्सव समारोहको आयोजना हुँदैछ । राष्ट्रपति विद्यादेवी भण्डारी, संस्कृति, पर्यटन तथा नागरिक उड्डयन मन्त्री योगेश भट्टराई र भूमि व्यवस्था मन्त्री पद्यमा अर्याल तिलकोत्सव समारोहमा सहभागी हुने महोत्सव आयोजना मूल समितिका संयोजक रामरोशन दासले बताए । त्यस्तै, भारतबाट विश्व हिन्दु परिषद्का महामन्त्री राजेन्द्र सिंह ‘पंकज’ को नेतृत्वमा करिब साढे दुई सय जना साधुसन्त जनतीको रुपमा आएका छन् । तीमध्ये ५० जना उच्च ओहोदाका सन्त महन्त रहेको दासले जानकारी दिए । ...